Informacje o pracowni

Pracownia powstała w roku akademickim 2008/2009 w strukturze Instytutu Historii na Wydziale Historii i Dziedzictwa Kulturowego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Jej zadaniem jest prowadzenie badań naukowych, zajęć dydaktycznych, programu wydawniczego oraz popularyzacja wiedzy na temat historii totalitaryzmu w Europie Środkowo-Wschodniej, ze szczególnym uwzględnieniem obszarów zamieszkałych przez Polaków, jego przyczyn oraz skutków społecznych i kulturowych. Integralną częścią tych działań jest również gromadzenie i udostępnianie materiałów źródłowych i pamiątek związanych z dziejami obszarów dotkniętych totalitaryzmem.

Przestrzeń totalitarna i posttotalitarna rozumiana jest tutaj jako teren szeroko zakrojonych eksperymentów społecznych, zainicjowanych w realiach niemieckiego hitleryzmu i sowieckiego leninizmu i stalinizmu, a odzwierciedlonych w manifestach ideologicznych, strukturze społecznej, urbanistycznym i architektonicznym ukształtowaniu przestrzeni, wreszcie – w realiach życia społecznego i kulturalnego poszczególnych społeczności. Badaniom podlegają również uwarunkowania historyczne, które wpłynęły na ideologie totalitarne oraz na państwa zorganizowane na ich podstawie. Szczególnie dotyczy to dziejów ziem wchodzących w skład państw rządzonych przez Rosjan.

W związku z tym badania naukowe, działania popularyzatorskie i wydawnicze prowadzone przez prawników i współpracowników pracowni nie koncentrują się wyłącznie na wydarzeniach dziejących się w XX w., ale obejmują również szerokie tło i kontekst dziejowy, pozwalający zrozumieć przyczyny, sens i jakość przemian oraz ich skutki.